آفرينش همه تنبيه خداوند دل است                                         دل ندارد که ندارد به خداوند اقرار

جهان آفرينش و پديده هاي آن وسيله ايست براي بيداري و هوشياري انسان هاي صاحبدل. کسي که نتواند زيبايي هاي جهان آفرينش را بيان کند ، انسان صاحبدل و آگاهي نيست.

اين همه نقش عجب بر در و ديوار وجود                                  هر که فکرت نکند نقش کند بر ديوار

با وجود شگفتي هاي فراوان در جهان هستي هر کسي که در مورد آن فکر و انديشه نکند ، همچون نقشي بر روي ديوار بي ارزش است.

کوه و دريا و درختان همه در تسبيح اند                                   نه همه مستمعي فهم کند اين اسرار

کوه و دريا و درختان (همه موجودات) همه در حال حمد و ستايش خداوند بزرگ هستند. وهيچ شنونده اي نيست که همه اسرار آفرينش را به خوبي درک کند.

خبرت هست که مرغان سحر مي گويند                                آخر اي خفته ، سر از خواب جهالت بردار

آيا خبر داري که پرندگان صبحگاهي به زبان خودشان مي گويند: آخر اي انسان غافل و نادان سر از خواب غفلت و بي خبري بردار و بيدار باش و به عبادت بپرداز.

تا کي آخر چو بنفشه سر غفلت در پيش                              حيف باشد که تو در خوابي و نرگس بيدار

تا چه زماني مي خواهي مانند گل بنفشهسر در گريبانت فرو ببري و غافل باشي اي انسان جاي تاسف است که تو در خواب غفلت باشي و گل نرگس بيدار و مشغول راز و نياز.

که تواند که دهد ميوه ي الوان از چوب ؟                               يا که داند که بر آرد گل صد برگ از خار؟

چه کسي قادر است از چوب درختانميوه هاي رنگارنگ پديد اورد يا چه کسي مي تواند گل صد برگ از خار به وجود آورد.

عقل ، حيران شود از خوشه ي زرين عنب                        فهم ، عاجز شود از حقه ي ياقوت انار

عقل و خرد انسان از ديدن خوشه هاي طلايي انگور متحير است  و فهم و درک او نيز از ديدن دانه هاي انار که همچون ياقوت هاي سرخ در کنار هم ، منظم چيده شده ، ناتوان است.

پاک و بي عيب خدايي که به تقدير عزيز                             ماه و خورشيد مسخر کند و ليل و نهار

پاک و منزه است خداوندي که با حسابگري دقيق ماه و خورشيد و شب و روز را مطيع و رام خود مي گرداند.

تاقيامت سخن اندر کرم و رحمت او                                 همه گويند و يکي گفته نيايد ز هزار

اگر تا هنگام برپايي قيامت همه ي انسان ها از بخشش و لطف و کرم خدا سخن بگويندنمي توانند يکي از هزاران لطف و رحمت خدا را بيان کنند.

نعمتت بار خدايا ز عدد بيرون است                                شکر انعام تو هرگز نکند شکر گزار

خدايا نعمت هاي تو قابل شمارش نيست و شکر نعمت هاي تو را هرگز انسان شکر گزار نمي تواند به جاي بياورد.

سعديا راست روان گوي سعادت بردند                            راستي کن که به منزل نرسد کج رفتار

اي سعدي افراد راستگو به سعادت و خوشبختي مي رسند پس تو هم راستگو باش زيرا انسان بد رفتار

و منحرف نه به سعادت دنيا مي رسد و  نه به سعادت آخرت